Skup i ubój byków

Skup byków obejmuje wycenę zwierząt, odbiór z gospodarstwa lub dostarczenie ich własnym transportem hodowcy, ważenie oraz rozliczenie według wagi żywej albo oceny poubojowej WBC. Taki model skraca drogę od sprzedaży bydła opasowego do uboju i rozbioru, ponieważ cały proces jest prowadzony w jednym zakładzie mięsnym, zgodnie z normami unijnymi i krajowymi przepisami sanitarno-weterynaryjnymi.

Hodowca otrzymuje zasady oceny, ustalony termin odbioru i organizację dostawy dopasowaną do przewozu żywca. Znaczenie ma też położenie zakładu przy węźle Wiskitki na trasie A2 i DK50, które ułatwia transport zwierząt gospodarskich.

Skup byków jako część obsługi bydła rzeźnego

Skup byków dotyczy konkretnej grupy zwierząt, czyli samców bydła przeznaczonych do uboju. Skup bydła jest pojęciem szerszym, bo obejmuje różne kategorie sztuk rzeźnych, a kryteria oceny zmieniają się wraz z wiekiem, kondycją i kierunkiem użytkowym zwierzęcia.

W praktyce byki rzeźne oraz bydło opasowe ocenia się przede wszystkim pod kątem zdrowia, masy, mięsności oraz przygotowania do przewozu. Ten sam zakład może prowadzić także skup krów, skup jałówek oraz ubój jałówek, jednak w przypadku byków szczególne znaczenie ma rzetelna ocena sztuk ciężkich, od młodych byczków po dojrzałe buhaje.

Wycena byka opiera się na danych, nie na deklaracjach

Wycena w skupie byków nie opiera się na jednym parametrze. Na wynik wpływają wiek, stan zdrowia, kondycja, wydajność zwierzęcia oraz sposób rozliczenia uzgodniony przed odbiorem. Do skupu rzeźnego kwalifikuje się zwierzę z prawidłową identyfikacją, stanem zdrowia pozwalającym na przewóz i kondycją odpowiednią do uboju.

Przy rozliczeniu według wagi żywej liczy się masa zwierzęcia w momencie ważenia. Przy ocenie poubojowej WBC, czyli wadze bitej ciepłej, liczy się masa tuszy po uboju. Taki podział porządkuje zasady i ułatwia dopasowanie modelu do typu stada.

Przy wycenie sprawdzamy przede wszystkim:

• Wiek zwierzęcia wpływający na parametry tuszy i przewidywaną mięsność.
• Stan zdrowia decydujący o możliwości przyjęcia do uboju bydła.
• Kondycję i stopień opasania przekładające się na wydajność rzeźną, czyli udział tuszy w masie zwierzęcia.
• Wybrany sposób rozliczenia ustalający punkt odniesienia dla końcowej należności.

Dzięki temu hodowca wie, z czego wynika wycena, zamiast opierać sprzedaż na ogólnych deklaracjach.

Dokumentacja stada i identyfikacja zwierząt przed sprzedażą

Dokumentacja stada musi być kompletna przed załadunkiem. Bez niej identyfikacja i rejestracja zwierząt nie mogą zostać prawidłowo zakończone, a zakład nie powinien przyjmować bydła do dalszych czynności.

Przy sprzedaży byka potrzebny jest formularz informacji o łańcuchu żywnościowym. Bydło powinno mieć oba kolczyki identyfikacyjne, a w razie utraty jednego trzeba wcześniej wyrobić duplikat, aby dane zwierzęcia zgadzały się z ewidencją.

Przy dostawie potrzebne są:

• Kolczyki identyfikacyjne potwierdzające zgodność zwierzęcia z rejestrem i dokumentacją stada.
• Formularz informacji o łańcuchu żywnościowym zawierający informacje o właścicielu, paszy i leczeniu.

Komplet dokumentów porządkuje przyjęcie zwierzęcia i ułatwia przeprowadzenie badań weterynaryjnych wymaganych przed dalszymi czynnościami.

Przygotowanie byków do transportu i odbioru

Przygotowanie byka do skupu zaczyna się przed przyjazdem samochodu. Celem jest takie zorganizowanie załadunku i przewozu, aby ograniczyć stres, poślizgnięcia oraz urazy.

Odbiór żywca organizuje się po wcześniejszym uzgodnieniu terminu. Zwierzę powinno być dostępne w miejscu umożliwiającym spokojne skierowanie go na pojazd, a dokumenty trzeba mieć gotowe do przekazania kierowcy lub obsłudze zakładu.

Przed odbiorem trzeba dopilnować kilku czynności:

1. Uzgodnić termin odbioru z wyprzedzeniem.
2. Przygotować formularz informacji o łańcuchu żywnościowym.
3. Sprawdzić kolczyki identyfikacyjne i zgodność danych w rejestrze.
4. Zapewnić warunki załadunku ograniczające stres i ryzyko urazów.
5. Wybrać dostawę własnym transportem hodowcy albo transport organizowany przez zakład.

Odbiór żywca, ważenie i rozliczenie

Proces skupu obejmuje etapy, które bezpośrednio wpływają na końcowe rozliczenie. Po zgłoszeniu zwierząt następują ocena sztuk i ważenie, a sposób rozliczenia pozostaje zgodny z wcześniejszymi ustaleniami.

Transport może odbywać się pojazdami hodowcy albo transportem organizowanym przez zakład. Po przyjeździe do zakładu byki przechodzą dalsze czynności przewidziane dla uboju bydła, w tym badania weterynaryjne wynikające z przepisów. Warunki finansowe i termin płatności ustala się każdorazowo, a po wcześniejszym uzgodnieniu możliwe jest rozliczenie gotówkowe.

Ubój byków oraz rozbiór tusz w jednym łańcuchu

Ubój byków nie kończy współpracy na wadze. W jednym ciągu operacyjnym zakład przeprowadza ubój z poszanowaniem dobrostanu zwierząt, a następnie wykonuje rozbiór tusz w warunkach spełniających normy unijne i krajowe wymagania sanitarno-weterynaryjne.

Jedno miejsce uboju i rozbioru ogranicza przekazywanie tusz między podmiotami i porządkuje identyfikowalność partii, czyli powiązanie mięsa z konkretną dostawą. Tusze mogą zostać podzielone na ćwierćtusze wołowe lub wybrane elementy, między innymi polędwicę, antrykot, rostbef i łopatkę. Mięso może trafić do sprzedaży bezpośredniej lub do dalszych dostaw dla klientów. Zagospodarowanie obejmuje także łój, skóry oraz kości wołowe.

Standardy, logistyka i płatność ważne dla gospodarstwa

Skup byków działa na korzyść gospodarstwa wtedy, gdy proces jest przewidywalny, zgodny z przepisami i oparty na logistyce dopasowanej do dostaw żywca. Dla hodowcy liczą się odbiór z gospodarstwa, kompletna dokumentacja, dobrostan zwierząt i rozliczenie zgodne z wcześniej ustalonym modelem.

Dojazd głównymi trasami ułatwia planowanie odbiorów z Mazowsza i województw ościennych. Położenie przy węźle Wiskitki na A2 i DK50 skraca przejazd oraz ułatwia organizację transportu zwierząt gospodarskich. Krótki obieg dokumentów i płatność realizowana po rozliczeniu pomagają utrzymać rytm gospodarstwa, bo środki wracają na dalszy opas, zakup paszy i planowanie kolejnych dostaw.

Po zgłoszeniu stada ustalamy termin odbioru, sposób transportu i model rozliczenia, tak aby skup byków przebiegał bez przestojów.